ได้ สามารถยกเลิกเฉพาะสัญญาเพิ่มเติมในรอบปีกรมธรรม์ถัดไปได้เพื่อลดภาระเบี้ยประกันภัย โดยสัญญาหลักยังคงมีความคุ้มครองและสะสมมูลค่าเงินสดต่อไปตามปกติ
สรุปประเด็นหลัก
การเวนคืนกรมธรรม์ คือการขอยกเลิกสัญญาประกันชีวิตก่อนครบกำหนดเพื่อรับมูลค่าเงินสดคืน ซึ่งส่งผลให้ความคุ้มครองทั้งหมดสิ้นสุดลงทันที โดยจำนวนเงินที่ได้รับมักจะน้อยกว่าเบี้ยประกันภัยที่เคยจ่ายไป อีกทั้งหากเคยนำเบี้ยฯ ไปลดหย่อนภาษีแล้วเวนคืนก่อนครบ 10 ปี จะต้องชำระภาษีย้อนหลังพร้อมเงินเพิ่มตามกฎหมาย ทางออกก่อนตัดสินใจเวนคืนจึงควรมองหาทางเลือกอื่น เช่น การกู้ยืมเงินตามกรมธรรม์ เปลี่ยนเป็นกรมธรรม์ใช้เงินสำเร็จ (RPU) หรือขยายระยะเวลาความคุ้มครอง (ETP) เพื่อรักษาประโยชน์สูงสุด
หลายคนที่ตั้งใจทำประกันชีวิตและชำระเบี้ยฯ มาอย่างสม่ำเสมอ อาจต้องเผชิญกับสถานการณ์ที่ไม่คาดคิด ทั้งปัญหาภาระทางการเงิน สภาพคล่องทางการเงินที่เริ่มตึงมือ หรือมีค่าใช้จ่ายฉุกเฉินจนเริ่มส่งเบี้ยฯ ต่อไม่ไหว และคิดว่าการเวนคืนกรมธรรม์ หรือการยกเลิกสัญญาเพื่อเอาเงินก้อนออกมา คือทางออกเดียวที่มีอยู่
อย่างไรก็ตาม การเวนคืนประกันภัยอาจส่งผลกระทบมากกว่าที่คิด ทั้งความคุ้มครองชีวิตและสุขภาพที่สิ้นสุดลงทันที อีกทั้งยอดเงินที่ได้รับคืนอาจน้อยกว่าเบี้ยฯ ที่ชำระไป รวมถึงอาจเจอกับภาระภาษีย้อนหลังหากเคยนำเบี้ยฯ ไปลดหย่อนไว้ บทความนี้จึงอยากจะพาไปทำความเข้าใจทุกเงื่อนไขของการเวนคืนกรมธรรม์อย่างถี่ถ้วน พร้อมสำรวจทางเลือกอื่น ๆ ก่อนตัดสินใจ เพื่อให้สามารถเลือกทางออกที่เจ็บตัวน้อยที่สุดกัน
เวนคืนกรมธรรม์คืออะไร ได้เงินเท่าไร?
การเวนคืนกรมธรรม์ คือการขอยกเลิกสัญญาประกันชีวิตก่อนครบกำหนด เพื่อขอรับเงินตามมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ ที่ระบุไว้ในตารางกรมธรรม์ ซึ่งเมื่อดำเนินการเวนคืนกรมธรรม์เรียบร้อยแล้ว สิทธิความคุ้มครองชีวิตและสัญญาเพิ่มเติมแนบท้ายทั้งหมด เช่น ประกันสุขภาพ ประกันอุบัติเหตุ หรือประกันโรคร้ายแรง จะสิ้นสุดลงทันที
เวนคืนกรมธรรม์ได้เงินเท่าไร?
อีกหนึ่งข้อเข้าใจผิดที่พบบ่อย คือหลายคนคิดว่าจะได้รับเงินเบี้ยประกันภัยที่เคยจ่ายไปทั้งหมดคืน แต่ในความเป็นจริง จะได้รับเงินตามมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ ณ ปีกรมธรรม์ปัจจุบัน โดยหักลบหนี้สินหรือดอกเบี้ยค้างชำระ (ถ้ามี) ซึ่งโดยทั่วไปในช่วงปีแรก มูลค่าเวนคืนกรมธรรม์มักต่ำกว่าเบี้ยประกันภัยสะสมที่ชำระไปแล้วา
มูลค่าเวนคืนคำนวณยังไง?
สามารถคำนวณเงินที่จะได้รับจากการเวนคืนกรมธรรม์เบื้องต้น โดยเปิดดูจากตารางมูลค่ากรมธรรม์ประกันภัยที่แนบอยู่ในเล่มกรมธรรม์และใช้สูตรคำนวณ ดังนี้ ‘เงินเวนคืนกรมธรรม์ที่จะได้รับ = (จำนวนเงินเอาประกันภัย ÷ 1,000) x มูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ในตาราง ณ ปีกรมธรรม์นั้น’
- ตัวอย่างการคำนวณ: หากทำประกันชีวิตจำนวนเงินเอาประกันภัย 500,000 บาท ต้องการเวนคืนในปีที่ 5 และเมื่อตรวจสอบตารางมูลค่ากรมธรรม์ประกันภัยแล้วพบว่า ตัวเลขมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ ณ ปีกรมธรรม์ที่ 5 เท่ากับ 120 บาท ต่อจำนวนเงินเอาประกันภัย 1,000 บาท
○ การคำนวณ: (500,000 ÷ 1,000) x 120 = 60,000 บาท
○ สรุป: จะได้รับเงินสดจากการเวนคืนกรมธรรม์จำนวน 60,000 บาท หากไม่มีหนี้สินค้างชำระ
เวนคืนก่อน 10 ปี ต้องคืนภาษีที่ลดหย่อนไปไหม?
คำตอบคือ ต้องคืนภาษีย้อนหลัง หากเคยนำเบี้ยประกันภัยของกรมธรรม์เล่มนั้นไปใช้สิทธิหักลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา เนื่องจากเงื่อนไขของสรรพากรระบุไว้ว่า กรมธรรม์ประกันชีวิตที่จะนำมาลดหย่อนภาษีได้ ต้องมีระยะเวลาคุ้มครองตั้งแต่ 10 ปีขึ้นไป และต้องถือครองกรมธรรม์ไว้ตามเงื่อนไข หากตัดสินใจเวนคืนกรมธรรม์ก่อนครบ 10 ปี สิ่งที่จะตามจะทำให้เกิดผลลัพธ์เหล่านี้
- ยื่นแบบปรับปรุงภาษีย้อนหลัง: ต้องแจ้งยกเลิกการใช้สิทธิลดหย่อนภาษีและยื่นแบบภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาใหม่ สำหรับทุกปีภาษีที่เคยนำเบี้ยประกันภัยเล่มนี้ไปหักลดหย่อน
- ชำระภาษีเพิ่มเติม: ต้องจ่ายคืนเงินภาษีที่เคยได้รับการลดหย่อนไปทั้งหมด
- ชำระเงินเพิ่มตามกฎหมาย (เบี้ยปรับภาษี): ต้องเสียเงินเพิ่มในอัตรา 1.5% ต่อเดือน (คิดแบบทบต้น) ของยอดเงินภาษีที่ขาด โดยคำนวณนับตั้งแต่เดือนเมษายนของปีที่เคยยื่นภาษีไว้ จนถึงวันที่นำเงินมาคืนกรมสรรพากร
ไม่อยากจ่ายเบี้ยฯ ต่อ มีทางเลือกอื่นนอกจากเวนคืนไหม?
เมื่อประสบปัญหาขาดสภาพคล่องทางการเงิน การยกเลิกกรมธรรม์ไม่ใช่ทางออกเดียวเสมอไป ยังสามารถจัดการกรมธรรม์ประกันชีวิตด้วยทางเลือกอื่นเพื่อลดหรือหยุดภาระการจ่ายเบี้ยประกันภัย โดยที่ยังคงรับมือความเสี่ยงได้ ดังนี้
1. กู้ยืมเงินตามกรมธรรม์
การกู้ยืมเงินตามกรมธรรม์ คือการนำมูลค่าเงินสดหรือมูลค่าเวนคืนที่สะสมอยู่ในกรมธรรม์ออกมาใช้หมุนเวียนชั่วคราว โดยมีดอกเบี้ยการกู้ยืมตามที่บริษัทฯ กำหนด แต่ข้อดีคือกรมธรรม์ยังคงมีผลบังคับใช้และมีความคุ้มครองชีวิตอยู่ตามปกติ
● ประเภทที่ทำได้: ประกันชีวิตหลักที่มีมูลค่าเงินสด เช่น ประกันสะสมทรัพย์, ประกันชีวิตตลอดชีพ, ประกันชีวิตแบบบำนาญ
● ข้อจำกัด: กรมธรรม์จะสิ้นผลบังคับทันที เมื่อเงินที่กู้ยืมและดอกเบี้ยที่ค้างชำระมีจำนวนมากกว่ามูลค่าเงินสด
2. เปลี่ยนเป็นกรมธรรม์ใช้เงินสำเร็จ (RPU - Reduced Paid-up Insurance)
นำมูลค่าเวนคืนกรมธรรม์ปัจจุบันมาซื้อความคุ้มครองชีวิตต่อจนถึงวันครบกำหนดสัญญา แต่จำนวนเงินเอาประกันภัยจะลดลงตามมูลค่าเงินเวนคืนที่มีอยู่โดยไม่ต้องจ่ายเบี้ยประกันภัยต่ออีกเลยแม้แต่บาทเดียว
● ประเภทที่ทำได้: ประกันชีวิตแบบสะสมทรัพย์ หรือประกันชีวิตตลอดชีพ
● ข้อจำกัด: สัญญาเพิ่มเติมแนบท้ายทั้งหมด เช่น สุขภาพ, อุบัติเหตุ, โรคร้ายแรง จะสิ้นผลบังคับทันที
3. ขยายระยะเวลาความคุ้มครอง (ETP - Extended Term Insurance)
นำมูลค่าเวนคืนปัจจุบันมาซื้อความคุ้มครองด้วยจำนวนเงินเอาประกันภัยเท่าเดิม แต่จะลดระยะเวลาความคุ้มครองลงตามมูลค่าเวนคืนที่มี โดยที่ไม่ต้องจ่ายเบี้ยประกันภัยต่ออีกเลยเช่นกัน
● ประเภทที่ทำได้: ประกันชีวิตแบบสะสมทรัพย์ หรือประกันชีวิตตลอดชีพ
● ข้อจำกัด: สัญญาเพิ่มเติมแนบท้ายทั้งหมดจะสิ้นผลบังคับทันทีเช่นเดียวกับ RPU
วางแผนการออมพร้อมความคุ้มครองอย่างรอบคอบก่อนตัดสินใจ
การเวนคืนกรมธรรม์ก่อนครบกำหนดมักเกิดจากการเลือกแผนประกันภัยที่ไม่สอดคล้องกับสภาพคล่องจริงในระยะยาว ก่อนตัดสินใจเริ่มต้นทำประกันภัยเล่มใหม่ เพื่อสร้างวินัยการออมและใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษี ควรประเมินระยะเวลาที่สามารถชำระเบี้ยประกันภัยได้อย่างต่อเนื่องจริง ควบคู่กับการจัดสรรเงินสำรองฉุกเฉินให้เพียงพอ
หากกำลังมองหาแผนการออมเงินความเสี่ยงต่ำที่ให้ความคุ้มครองชีวิตอย่างคุ้มค่าและช่วยบริหารภาษีได้อย่างลงตัว ขอแนะนำประกันสะสมทรัพย์ ลดหย่อนภาษีจากพรูเด็นเชียล ประเทศไทย เพื่อเลือกวางแผนการเงินที่ตอบโจทย์ไลฟ์สไตล์และมั่นใจได้ในทุกสถานการณ์
หมายเหตุ:
- เงื่อนไขความคุ้มครองเป็นไปตามที่กรมธรรม์กำหนด
- ผู้ซื้อควรทำความเข้าใจรายละเอียดความคุ้มครองและเงื่อนไขก่อนการตัดสินใจทำประกันภัยทุกครั้ง
ข้อมูลอ้างอิง
- ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย. (2563, 15 ธันวาคม). 5 ข้อดี-ข้อเสีย รู้ไว้ก่อนยกเลิกกรมธรรม์. SET Investnow. สืบค้นเมื่อ 1 ตุลาคม 2569, จาก https://www.setinvestnow.com/th/knowledge/article/5-pros-and-cons-of-insurance-policy-cancellation
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการเวนคืนกรมธรรม์ (FAQs)
สำหรับบริษัทฯ จะใช้เวลาดำเนินการและโอนเงินคืนภายใน 20 วันทำการ หลังจากได้รับเอกสารและคำขอเวนคืนถูกต้องครบถ้วน
ไม่โดนภาษีย้อนหลัง เนื่องจากไม่เคยใช้สิทธิลดหย่อนภาษีจากกรมธรรม์ฉบับดังกล่าว จึงไม่มีภาระภาษีหรือเงินเพิ่มที่ต้องจ่ายคืนกรมสรรพากร
กู้ยืมเงินตามกรมธรรม์ คือการดึงมูลค่าเงินสดที่สะสมไว้มาหมุนเวียนใช้ชั่วคราว โดยที่กรมธรรม์และความคุ้มครองยังอยู่ครบ แต่ต้องจ่ายดอกเบี้ยคืน ส่วนการเวนคืนกรมธรรม์ คือการขอยกเลิกสัญญาถาวร รับเงินก้อนตามตารางมูลค่ากรมธรรม์ประกันภัย ซึ่งทำให้ความคุ้มครองทั้งหมดสิ้นสุดลงทันที และต้องคืนภาษีย้อนหลังหากถือกรมธรรม์ไม่ครบ 10 ปี
ไม่สามารถทำได้ การเวนคืนมีผลทำให้สัญญาสิ้นสุดลงอย่างถาวรทันที หากต้องการความคุ้มครองใหม่จะต้องสมัครและตรวจสุขภาพ/แถลงประวัติใหม่ทั้งหมด
การเวนคืนกรมธรรม์ก่อนครบ 10 ปี จะต้องจ่ายคืนเงินภาษีที่เคยได้รับการลดหย่อนไปทั้งหมดในทุกปีที่เคยยื่น พร้อมชำระเงินเพิ่มตามกฎหมายในอัตรา 1.5% ต่อเดือน โดยคิดจากยอดภาษีที่ขาดนับจากเดือนเมษายนของปีที่ยื่นภาษี และอาจมีค่าเบี้ยฯ ปรับเพิ่มเติม 1–2 เท่า หากรอให้กรมสรรพากรออกหนังสือเรียกตรวจพบเอง
ผลิตภัณฑ์แนะนำ